ŚWIĘTY MIKOŁAJ I JEGO HISTORIA

ŚWIĘTY MIKOŁAJ I JEGO HISTORIA

Kim był Święty Mikołaj?

2

Powinniśmy wiedzieć, że Święty Mikołaj jest postacią autentyczną.

Najpierw kult Św. Mikołaja rozwinął się w kręgu chrześcijaństwa wschodniego, czczono go tam jako cudotwórcę i orędownika. Na Zachodzie był popularny od momentu, gdy w 1087 r. przeniesiono z Myry jego relikwie do Bari w Italii i gdy w XIII wieku pojawił się w szkołach zwyczaj rozdawania zapomóg i stypendiów pod patronatem św. Mikołaja.
W Polsce ślady kultu św. Mikołaja sięgają „Kazań Świętokrzyskich”. Najstarsza zachowana modlitwa do tego świętego pochodzi z modlitewnika króla Zygmunta. Początkowe wizerunki świętego Mikołaja przedstawiały go jako szczupłego, wysokiego mężczyznę w biskupich szatach.

1

 

Współczesny Św. Mikołaj jest postacią, która przejęła cechy różnych mitycznych i prawdziwych postaci. W czasie chrystianizacji Europy Zachodniej legenda o szczodrym biskupie Świętym Mikołaju, słynącym z dawania prezentów, połączyła się w jedno z postacią Ojca Zimy z folkloru angielskiego i postacią Odyna z mitów germańskich.

Kreację Św. Mikołaja z reniferami i pomocnymi skrzatami ,stworzyły w latach dwudziestych zeszłego wieku media. Obraz  jowialnego, grubego staruszka z siwymi wąsami i brodą, zawdzięczamy ilustratorowi do wydanego w 1832 roku poematu „A Visit From St. Nicholas („Noc Wigilijna”).

Zaś za twórcę współczesnej postaci pulchnego, rumianego Św.  Mikołaja uznaje się Haddona Sundbloma – rysownika, który na zamówienie firmy Coca-Cola, zmienił wyobrażenie całego świata o tym słynnym świętym.  I tak właśnie dzisiaj wyobrażają sobie św. Mikołaja dzieci niemal na całym świecie.

Najbardziej charakterystyczny element stroju świętego Mikołaja – czerwona czapka z białym pomponem, stała się jednym z komercyjnych symboli świąt Bożego Narodzenia.

 

 

 

 

3

W tym roku słynny Coca-Cola’s  Santa Claus obchodzi 84 rocznicę istnienia i nadal ma się dobrze. Okres bożonarodzeniowy i tradycje z nim związane to czas niezwykle piękny i pełen magii. Na całym świecie poza kultem tłuściutkiego brodacza w czerwonym kubraczku, który podróżuje saniami zaprzężonymi w renifery, istnieją regionalne tradycje związane z obdarowywaniem dzieci. Nie  jest ważne, kto prezenty daje, ale ważne są same podarki, które mają sprawić radość innym.

boy with Christmas gift

 

Św. Mikołaj ma różne imiona, i różne tradycje są z nim związane.

-we Francji jest to Père Noël , dziadek z białą brodą-w pierwszy dzień świąt wkłada prezenty do wyczyszczonych bucików. Jest to postać zupełnie świecka, zadomowiona nad Sekwaną od początku XX wieku. Jeszcze niedawno ubrany w niebieski płaszcz Pere Noel przynosił prezenty dzieciom 6 grudnia .Obecnie przychodzi w święta Bożego Narodzenia w czerwonym stroju. Najbardziej znaną postacią we Francji w okresie Bożonarodzeniowym jest jednak św. Marcin – to on rozdaje prezenty dzieciom. Dzień św. Marcina zapoczątkowuje we Francji cały okres bożonarodzeniowy.

– w Norwegii i Danii–  przyjeżdża do dzieci Julemand . Przybywa saniami zaprzężonymi w renifery, w towarzystwie elfów. Dzieci zostawiają dla nich mleko i pudding a on zostawia dla nich prezenty.

– w Szwecji prezenty rozdaje Jul Tomte, karłowaty skrzat z wyglądu przypominający  przyjaznego krasnala z brodą, który od dziesiątków lat zajmuje się rozdawaniem gwiazdkowych prezentów.   Mniejsze prezenty wkłada do skarpet wieszanych przy kominku, dołączając czasem karteczki z wierszykami-zagadkami.

6

 

– we Włoszech w noc z 5 na 6 grudnia dzieci oczekują prezentów od   Befany. Befana jest czarownicą z długim ,zakrzywionym nosem, lata na miotle, wchodzi do domów przez komin i zostawia prezenty w skarpecie. Dzieci przed snem zostawiają dla niej mandarynkę lub pomarańczę.  A jeśli chodzi o Świętego Mikołaja – Babbo Natale, to przynosi  on prezenty w pierwszy dzień Bożego Narodzenia.

– w Holandii, to  Sinter Klaas   odwiedza dzieci, robi to już15 listopada. Do Amsterdamu przypływa małym statkiem, a później na siwym koniu wyrusza w objazd po mieście. Wita go tłum mieszkańców oraz burmistrz. Paziowie, jego pomocnicy (zwani Czarnymi Piotrusiami) rozrzucają małe pierniczki i cukierki. I tak do 5 grudnia napełnia słodyczami buciki dzieci ustawione na parapetach okien.

8

-w Belgii jest dwóch Mikołajów. Pierwszy Sinterklaas lub Saint-Nicholas (w zależności od regionu) przychodzi 6 grudnia a drugi Kerstman lub Pere Noel przychodzi w Boże Narodzenie. Św. Mikołaj odwiedza każdy dom najpierw 4 grudnia, sprawdza zachowanie dzieci, po czym wraca 6 grudnia z prezentami za dobre zachowanie , zostawiając prezenty w wystawionych butach i koszykach . W zamian dzieci zostawiają przed domem siano, marchew i ziemniaki – poczęstunek dla zaprzęgu Św. Mikołaja.

– w Szwajcarii na przyjście Mikołaja – Samichlaus czeka się już 5 grudnia. Na ulice miast wychodzą wówczas tłumy. Każdy jest śmiesznie przebrany. Mężczyźni odganiają złe duchy za pomocą biczów. Zabawa trwa przez całą noc.

-w Rosji odpowiednikiem Św. Mikołaja jest Died Maroz (Dziadek Mróz). Przynosi prezenty grzecznym dzieciom w noworoczną noc, zwykle w towarzystwie swojej wnuczki Snieguroczki (Śnieżynki). Jego żoną jest Starucha Zima. Nie podróżuje on po niebie , lecz po ziemi. Do domów wchodzi zawsze przez drzwi i wręcza prezenty osobiście, lub zostawia je pod choinką.

 

weihnachtszeit

 

-w Stanach Zjednoczonych Święty Mikołaj – Santa Claus ma długą białą brodę, czerwony kubrak, czerwone spodnie i duży wór z prezentami. Prezenty przynosi Santa Claus w noc wigilijną wchodząc do domów przez komin i kładąc prezenty przy kominkach lub w skarpetach. Prezenty otwierane są przez dzieci w pierwszy dzień Świąt Bożego Narodzenia.

-w Anglii i krajach anglosaskich prezenty przynosi Father Christmas. Wcześniej dzieci piszą listy, w których przypominają, jakie są ich życzenia i wrzucają je do kominków, aby z dymem poleciały do nieba. Santa Claus przynosi im prezenty w wigilię Bożego Narodzenia i wkłada do skarpet wiszących na kominkach.

– kultura bizantyjska ma św. Bazylego, który odwiedza dzieci 1 grudnia.

– w Niemczech  dzieci mają największą pociechę z Mikołaja . Weinachtsmann – Świąteczny Gość obdarowuje je dwa razy. 6 grudnia wkłada upominki do ustawionych przy łóżku, lub przed drzwiami bucików oraz w Wigilię (Heilige Nicolaus) układając prezenty pod choinką.

– w Hiszpanii również istnieje tradycja Św. Mikołaja. Babbo Natale nie przynosi jednak prezentów 6 grudnia. Rzadko także w Hiszpanii kładzie się pod choinkę prezenty. To Trzej Królowie przynoszą je z 5 na 6 stycznia. Wieczorem dzieci wystawiają w ogrodzie lub na balkonie miseczki z wodą dla wielbłądów i poczęstunek , a obok stawiają buty. Następnego dnia rano widzą miseczki puste, a buty pełne prezentów.

Nawet w Chinach Św. Mikołaj, akceptowany jest jako Staruszek Bożonarodzeniowy.

-w Polsce Św. Mikołaj odwiedza nas 6 grudnia – często w nocy z 5 na 6 grudnia, co jest bezpośrednim nawiązaniem do tradycji biskupa Miry. Ubrany jest w czerwony płaszcz, a na plecach dźwiga ogromny wór z prezentami. Jeszcze nie tak dawno do polskich dzieci przychodził w asyście anioła i diabła. Anioł rozdawał grzecznym dzieciom słodycze, a niegrzecznym diabeł wręczał rózgi. Coraz częściej jednak Mikołaj przynosi prezenty również pod choinkę i utożsamiany jest z Bożym Narodzeniem i świątecznymi podarunkami, co jest konsekwencją przenikania do Europy elementów kultury amerykańskiej. Pod choinką zastępuje popularną niegdyś Gwiazdkę, Aniołka, czy Dzieciątko. Inną znaną postacią w polskiej tradycji jest Gwiazdor. Jest to postać rozdająca prezenty w Wigilię Bożego Narodzenia, występująca na terenach Wielkopolski i Kaszub.

 Gdzie mieszka św. Mikołaj?

Odpowiadając na to pytanie, dzieci najczęściej mówią o Finlandii, również zdecydowana większość dorosłych tak odpowiada.

9

W 1927 r. wielki sekret Mikołaja, jego adres, został ujawniony przez Markusa Rautio (Wujek Markus), który prowadził program dla dzieci w fińskim radiu. Poinformował on, że Święty Mikołaj mieszka w Laponii na górze Korvatunturi (Uszata Góra). Kształt góry zbliżony do ucha sprawia, że Mikołaj ma możliwość podsłuchiwania dziecięcych życzeń. I  tak zostało… Kilkanaście lat temu minister spraw zagranicznych Finlandii uroczyście przekazał Św. Mikołajowi  Laponię. Medialna siedziba współczesnego Św. Mikołaja znajduje się 8 km od Rovaniemi, miasta uznawanego za stolicę fińskiej Laponii.

10

 

Adres Św. Mikołaja:

Julenissen’s Postkontor, Torget 4,

1440 Drøbak, Norwegia

Santa Claus, Arctic Circle,

96930 Rovaniemi, Finlandia

 

Dla każdego z nas, Św. Mikołaj to coś więcej niż legenda czy bajka .Tradycja Świętego Mikołaja to po prostu dzieciństwo, czas beztroski i zabawy.

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *